Wie gebruikt nog stijlvolle stoffen tafellakens? Wie geniet van de eenvoudige luxe van katoenen of linnen servetten? Voor een gezellige tête-à-tête worden ze nog wel eens bovengehaald: de echte damasten tafelkleden, hard gesteven en gestreken, of een simpel en soepel kleedje met bijhorende servetjes. Maar zodra het feestje groter wordt of in de richting van een zomerse barbecue gaat, worden er meters papieren tafelbekleding afgerold en de papieren servetten worden in stapels binnen handbereik gelegd. Zo’n feest kan heel wat ecologischer. Wie graag iets eenvoudigs met de machine stikt kan een mooi aantal servetten snijden uit de boorden van versleten lakens. Vroeger, toen ons textiel nog niet in lage loonlanden werd geproduceerd en dus een stuk duurder en eerlijker was, werden servetten en zakdoeken gesneden en gestikt uit de ruggen van versleten herenhemden. Voor tweedehandsstoffen of afgewerkt keukentextiel kan je ook terecht in De Kringwinkel.
Maar je kan natuurlijk ook kiezen voor nieuw èn eerlijk keukentextiel! Keukenhanddoeken, tafellakens,
servetten en pannenlappen zijn meestal uit katoen of uit een mengeling van katoen en linnen vervaardigd. Tegenwoordig vind je dit keukentextiel ook in biologisch katoen: geteeld zonder pesticiden of herbiciden en zonder kunstmeststoffen. Zowel biokatoen als biolinnen krijgen van het internationale keurmerkinstituut Control Union het EKO label voor biologische teelt. Niet alleen de teelt, maar ook het hele veredelingsproces van de stoffen (bleken, verven, versoepelen, krimpvrij maken) gebeurt mens- en milieuvriendelijk. Pas dan kunnen we spreken over biotextiel. Bovendien voldoet het katoen afkomstig uit zo'n bioproject ook aan een aantal sociaal-economische voorwaarden. Een bewuste verbruiker houdt ook rekening met de mensen achter de producten. Er bestaan ook textielproducten met het Europees Milieukeurmerk, bijvoorbeeld tafellakens. Dit label gaat minder ver dan het biolabel. Bij de fabricage van de vezel zijn wel minder milieuschadelijke stoffen gebruikt dan gangbaar is en je hebt net als bij biostoffen minder kans op allergische reacties. Let op: er is ook onbehandelde katoen op de markt. Daarmee wordt katoenen stof bedoeld die niet geverfd is. De teelt van katoen gebeurt echter op de klassieke manier met chemische sproei- en groeimiddelen.
Om het aantal wasbeurten van keukenhanddoeken te beperken, laat je de afwas best gewoon aan de lucht drogen, bijvoorbeeld op een houten droogrek.
Stoffen servetten hoef je niet na elk gebruik te wassen. Met een persoonlijke servetring, gebruik je bij elke maaltijd je eigen servet.
Bio-textiel
Control Union Certification (EKO label voor biologische teelt), www.controlunion.com (Engelstalig)
Ecolena is een groothandel van bio en fairtrade textiel. Een overzicht van verkoopadressen vind je op www.ecolena.be
Milieuvriendelijk textiel (niet-bio)
het Europees Milieukeurmerk, www.eco-label.com
Textiel uit eerlijke handel
Max Havelaar (fairtrade keurmerk), 02 411 64 62, www.maxhavelaar.be
Oxfam-Wereldwinkels, 09 218 88 99, www.oww.be
Textielwerkplaats Sjamma (eerlijke en ecologische stoffen), 09 224 44 55 www.sjamma.be
Made in Dignity (huismerk van Magasins Du Monde), 010 43 79 50, www.madeindignity.be
Fair Trade Original, 016 46 14 44, www.fairtrade.be
Tweedehands textiel
De Kringwinkel, 070 222 002, www.dekringwinkel.be
Kunnen we niet beter servetten en papieren tafellakens van FSC of gerecycleerd papier gebruiken ?
Het gebruik van zogenaamd "grijs" water voor de productie allerhande wordt nog niet veel toegepast.
Ik denk dat het veel beter is om hout te gebruiken voor "duurzamere" producten : ramen, deuren, meubilair, etc. Die producten gaan een leven lang mee. Als ze versleten zijn kan je ze composteren of verbranden voor het produceren van elektriciteit.
Tafellakens en zakdoeken wassen met échte ecologische wasmiddelen, vervuilt een pak minder dan de gangbare wasmiddelen.
Indien mogelijk : wassen met regenwater.
Enzovoort enzovoort.